Γιατί ο πληθωρισμός στην Ελλάδα ξεπερνά τον μέσο όρο της ευρωζώνης — και τι ρόλο παίζουν οι τουρίστες

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Αυγούστου 2026, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός (ΕνΔΤΚ) στην Ελλάδα ήταν 3,7%, έναντι 3,2% στη ζώνη του ευρώ και 2,9% στη Γερμανία. Δεν ήταν μεμονωμένο φαινόμενο: από τον Οκτώβριο του 2023 έως τον Αύγουστο του 2026 η Ελλάδα βρέθηκε πάνω από τον ρυθμό της ευρωζώνης σε 30 από τους 35 μήνες. Κι όμως, σε βάθος χρόνου οι ελληνικές τιμές έχουν αυξηθεί λιγότερο από εκείνες της ευρωζώνης. Ισχύουν και τα δύο, και οι λόγοι είναι κυρίως διαρθρωτικοί, όχι ιδιομορφία μίας συγκεκριμένης χρονιάς.

Πού βρίσκεται το χάσμα

Το χάσμα βρίσκεται στις υπηρεσίες, στον πυρήνα και στα ενοίκια. Τα τρόφιμα είναι κάτω από τον ρυθμό της ευρωζώνης και η ενέργεια μόλις λίγο πάνω από αυτόν. Οι τιμές σε εστιατόρια και καταλύματα στην Ελλάδα ήταν αυξημένες κατά 8,1% σε ετήσια βάση, έναντι 3,6% στο σύνολο της ευρωζώνης. Τα τρέχοντα στοιχεία βρίσκονται στη σελίδα του πληθωρισμού στην Ελλάδα.

Ένα καλάθι που διαμορφώνουν οι επισκέπτες

Ο ΕνΔΤΚ μετρά όλες τις καταναλωτικές δαπάνες στην επικράτεια μιας χώρας, όποιος κι αν τις πραγματοποιεί. Στην Ελλάδα αυτό περιλαμβάνει μεγάλο όγκο δαπανών από ξένους τουρίστες. Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) το λέει ξεκάθαρα: ο ΕνΔΤΚ καλύπτει τις καταναλωτικές δαπάνες στην οικονομική επικράτεια της χώρας ανεξάρτητα από ποιους γίνονται (μόνιμοι ή μη μόνιμοι κάτοικοι), ενώ ο εθνικός ΔΤΚ καλύπτει μόνο τα νοικοκυριά μόνιμων κατοίκων.

Αυτό αλλάζει τις σταθμίσεις. Το 2026 η ομάδα «Ξενοδοχεία - Καφέ - Εστιατόρια» αντιστοιχεί σε περίπου 17,7% του ελληνικού ΕνΔΤΚ, έναντι περίπου 11,6% στη ζώνη του ευρώ και 12,3% στον εθνικό ΔΤΚ. Μόνο τα ξενοδοχεία έχουν στάθμιση 4,2% στο ελληνικό καλάθι, πολύ πάνω από το διπλάσιο της στάθμισής τους στην ευρωζώνη.

Έτσι, οι τιμές αυτών των εποχικών υπηρεσιών έντασης εργασίας μετρούν περίπου μιάμιση φορά περισσότερο στον ελληνικό δείκτη απ' ό,τι σε εκείνον της ευρωζώνης. Και παρουσιάζουν έντονες διακυμάνσεις: οι τιμές των καταλυμάτων στην Ελλάδα ήταν μειωμένες κατά 15,8% σε ετήσια βάση τον Οκτώβριο του 2025 και αυξημένες κατά 14,0% τον Αύγουστο του 2026 (Eurostat). Γι' αυτό ο ελληνικός ρυθμός μπορεί τον έναν μήνα να πέσει κάτω από εκείνον της ευρωζώνης και τον επόμενο να ξαναβρεθεί πάνω από αυτόν. Για ένα ακόμη καλάθι με έντονο τουριστικό αποτύπωμα, δείτε την Κροατία μετά το ευρώ.

Ενοίκια: με υπερδιπλάσιο ρυθμό από την ευρωζώνη

Επί χρόνια τα ελληνικά ενοίκια έμεναν στάσιμα: ο δείκτης ενοικίων του ΕνΔΤΚ έδειχνε 0,0% κάθε μήνα σε όλο το 2019 και το 2020. Η άνοδος ξεκίνησε διστακτικά το 2021, κινήθηκε περίπου στο 4–6% από το 2023 έως τα μέσα του 2024 και κορυφώθηκε στο 11,4% τον Ιούνιο του 2025, το υψηλότερο επίπεδο σε μια σειρά που ξεκινά το 1997. Ο πληθωρισμός των ενοικίων ήταν κατά μέσο όρο 10,1% το 2025, έναντι 3,0% στη ζώνη του ευρώ, και είχε υποχωρήσει στο 6,2% έως τον Αύγουστο του 2026. Ξεπερνά τον ρυθμό της ευρωζώνης εδώ και 46 συνεχόμενους μήνες (Νοέμβριος 2022 έως Αύγουστος 2026).

Η κυβέρνηση απάντησε με μέτρα για τη στέγαση:

• πάγωμα των νέων εγγραφών στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής για ακίνητα στο κέντρο της Αθήνας από τον Ιανουάριο του 2025 (ν. 5162/2024)·
• αύξηση του ελάχιστου ορίου επένδυσης σε ακίνητα για τη Golden Visa από τον Σεπτέμβριο του 2024: 800.000 € στην Αττική, στη Θεσσαλονίκη, στη Μύκονο, στη Σαντορίνη και σε νησιά με περισσότερους από 3.100 κατοίκους·
• από το 2025, ετήσια επιστροφή ενοικίου στους ενοικιαστές, ύψους ενός μηνιαίου μισθώματος.

Κανένα από αυτά δεν μειώνει άμεσα το μετρούμενο ενοίκιο, και καμία πηγή που εντοπίσαμε δεν τους αποδίδει την αποκλιμάκωση του 2026. Περισσότερα στα άρθρα Τιμές κατοικιών, ενοίκια και πληθωρισμός και στη σύγκριση του πληθωρισμού των ενοικίων.

Τρόφιμα: από την έκρηξη του ελαιολάδου στο πλαφόν

Ο πληθωρισμός τροφίμων στην Ελλάδα κορυφώθηκε στο 12,8% τον Δεκέμβριο του 2022 και τον Ιανουάριο του 2023. Το ελαιόλαδο, που ζυγίζει περίπου 0,6% στο ελληνικό καλάθι, είχε τον δικό του κύκλο: +67,4% σε ετήσια βάση τον Ιανουάριο του 2024 και στη συνέχεια −37,6% τον Νοέμβριο του 2025.

Τον Μάρτιο του 2026 η κυβέρνηση επέβαλε πλαφόν στο μικτό περιθώριο κέρδους σε 61 κατηγορίες τροφίμων και βασικών ειδών, με ανώτατο όριο τον μέσο όρο του 2025, έως τις 30 Ιουνίου 2026. Στη συνέχεια πέρασε στην Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών: πρώτα πάγωμα των ανατιμήσεων και έπειτα μειώσεις στις τιμές ραφιού κατά μέσο όρο 9,5% σε 1.740 κωδικούς προϊόντων από τις 31 Αυγούστου 2026, σύμφωνα με το Υπουργείο Ανάπτυξης.

Σε αντίθεση με τις επιδοτήσεις σε μετρητά, το πλαφόν και οι μειώσεις στο ράφι χαμηλώνουν τις τιμές που καταγράφει η ΕΛΣΤΑΤ. Ο ελληνικός πληθωρισμός τροφίμων όντως έπεσε από 4,3% τον Φεβρουάριο του 2026 σε 0,1% τον Αύγουστο, αλλά την ίδια περίοδο υποχωρούσαν και το ελαιόλαδο και τα νωπά προϊόντα, και καμία πηγή δεν ποσοτικοποιεί πόσο από την πτώση οφείλεται στα μέτρα. Και ένας χαμηλός ρυθμός δεν σημαίνει φθηνά τρόφιμα: το 2025 τα τρόφιμα στην Ελλάδα κόστιζαν 105,3% του μέσου όρου της ΕΕ (τιμές σούπερ μάρκετ στην Ελλάδα). Δείτε επίσης τη σελίδα του πληθωρισμού τροφίμων στην Ελλάδα.

Ενέργεια: μέσω του πετρελαίου θέρμανσης και της αντλίας

Το πετρέλαιο θέρμανσης έχει τετραπλάσια στάθμιση στον ελληνικό ΕνΔΤΚ απ' ό,τι σε εκείνον της ευρωζώνης, ενώ το φυσικό αέριο περίπου το ένα τέταρτο. Γι' αυτό οι πετρελαϊκές κρίσεις φτάνουν στα ελληνικά νοικοκυριά μέσω της θέρμανσης.

Το 2022 ο ελληνικός πληθωρισμός ενέργειας κορυφώθηκε στο 61,0% (Μάιος), έναντι κορύφωσης 43,9% στην ευρωζώνη, και ο ελληνικός γενικός πληθωρισμός έφτασε το 12,1% τον Σεπτέμβριο του 2022. Όμως ο ελληνικός πληθωρισμός υποχώρησε και πιο γρήγορα: η ενέργεια είχε πέσει στο −22,0% έως τον Ιούνιο του 2023, και ο γενικός δείκτης στην Ελλάδα έμεινε κάτω από τον ρυθμό της ευρωζώνης για 12 συνεχόμενους μήνες (Οκτώβριος 2022 έως Σεπτέμβριος 2023).

Την άνοιξη του 2026, με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να ωθεί ανοδικά τις τιμές της ενέργειας (κατά τη διατύπωση της ΕΚΤ), ο ελληνικός πληθωρισμός ενέργειας έφτασε το 21,6% τον Απρίλιο, και τον Αύγουστο το πετρέλαιο θέρμανσης ήταν ακριβότερο κατά 53,2% σε ετήσια βάση. Η κυβέρνηση απάντησε με επιδότηση του diesel κίνησης στην αντλία για τον Απρίλιο και τον Μάιο του 2026, με το Fuel Pass, επιδότηση καυσίμων με εισοδηματικά κριτήρια, και με πλαφόν στα περιθώρια κέρδους των καυσίμων. Η επιδότηση στην αντλία μειώνει τη μετρούμενη τιμή· το Fuel Pass, ως ενίσχυση σε μετρητά, όχι.

Μισθοί και μια πιο σφιχτή αγορά εργασίας

Η ανεργία στην Ελλάδα υποχώρησε από μέσο όρο 17,9% το 2019 στο 7,9% τον Ιούλιο του 2026. Ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε στα 920 € τον Απρίλιο του 2026, έκτη συνεχόμενη αύξηση και 41,5% πάνω από το επίπεδο του 2019, σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας. Για σύγκριση, ο ελληνικός ΕνΔΤΚ αυξήθηκε κατά 26,7% από τον Φεβρουάριο του 2019 έως τον Αύγουστο του 2026. Οι εαρινές προβλέψεις 2026 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφέρουν ότι οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού, ιδίως στον τουρισμό και στις κατασκευές, και οι μισθολογικές πιέσεις θα συνεχίσουν να επηρεάζουν τις τιμές. Δείτε την ανεργία στην Ελλάδα.

Λιγότερος πληθωρισμός απ' ό,τι φαίνεται: το επίπεδο τιμών από το 2019

Η Ελλάδα βγήκε από μια μακρά περίοδο αποπληθωρισμού. Βρισκόταν κάτω από τον ρυθμό της ευρωζώνης κάθε μήνα του 2019, του 2020 και του 2021, και οι τιμές μειώνονταν σε απόλυτους όρους από τον Απρίλιο του 2020 έως τον Μάιο του 2021. Το 2020 ο ελληνικός πληθωρισμός ήταν κατά μέσο όρο −1,2%, έναντι +0,3% στη ζώνη του ευρώ.

Σωρεύοντας τους ετήσιους μέσους όρους, οι ελληνικές τιμές αυξήθηκαν περίπου 20% από το 2019 έως το 2025, έναντι περίπου 23% στην ευρωζώνη και 25% στη Γερμανία. Εξαίρεση αποτελούν τα ενοίκια: περίπου +23% στην Ελλάδα έναντι 13% στην ευρωζώνη. Η Ελλάδα καλύπτει το χαμένο έδαφος από χαμηλή βάση, και οι πρόσφατες χρονιές πάνω από τον μέσο όρο ακολουθούν χρονιές κάτω από αυτόν.

Ο εθνικός ΔΤΚ και ο αριθμός αυτού του ιστότοπου

Η ΕΛΣΤΑΤ δημοσιεύει δύο δείκτες την ίδια ημέρα. Ο εθνικός ΔΤΚ, που προβάλλουν στους τίτλους τους τα περισσότερα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, έδειξε 3,8% για τον Αύγουστο του 2026. Ο ΕνΔΤΚ που παρουσιάζει αυτός ο ιστότοπος, ο δείκτης που χρησιμοποιούν η Eurostat και η ΕΚΤ, έδειξε 3,7%.

Σε άλλες χώρες η μεγαλύτερη διαφορά ανάμεσα στους δύο δείκτες είναι συχνά η ιδιοκατοίκηση, την οποία ορισμένοι εθνικοί ΔΤΚ περιλαμβάνουν. Όχι στην Ελλάδα: οι δύο δείκτες της καλύπτουν σχεδόν τα ίδια είδη. Αυτό που διαφέρει είναι ποιοι καταμετρώνται (οι τουρίστες μετρούν στον ΕνΔΤΚ) και πώς κατασκευάζονται οι σταθμίσεις. Προκύπτει έτσι ένα προβλέψιμο μοτίβο:

Όταν ο πληθωρισμός οφείλεται κυρίως στην ενέργεια, ο ΔΤΚ τείνει να είναι υψηλότερος· όταν τον τροφοδοτούν οι τουριστικές υπηρεσίες, υψηλότερος είναι ο ΕνΔΤΚ. Περισσότερα στο ΕνΔΤΚ έναντι ΔΤΚ.

Τι σημαίνει αυτό για την ΕΚΤ

Η Ελλάδα χρησιμοποιεί το ευρώ από το 2001, οπότε τα επιτόκιά της τα ορίζει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, με στόχο πληθωρισμό 2% μεσοπρόθεσμα για το σύνολο της ζώνης του ευρώ. Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος συμμετέχει στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ, αλλά ένα ενιαίο επιτόκιο καλείται να εξυπηρετήσει 21 οικονομίες. Όταν ο ελληνικός πληθωρισμός τρέχει πάνω από τον μέσο όρο, το επιτόκιο αυτό είναι πιο χαλαρό για την Ελλάδα απ' ό,τι θα ήταν ένα επιτόκιο μόνο για την Ελλάδα. Στην Αθήνα μένουν τα δημοσιονομικά και ρυθμιστικά εργαλεία: το πλαφόν στα περιθώρια κέρδους, οι επιδοτήσεις και οι κανόνες για τη στέγαση που περιγράφηκαν παραπάνω. Δείτε την τελευταία απόφαση της ΕΚΤ για τα επιτόκια και το άρθρο Ένα νόμισμα, είκοσι ένα ποσοστά πληθωρισμού.

Με λίγα λόγια

• Ο ελληνικός ΕνΔΤΚ μετρά τις δαπάνες των τουριστών, γι' αυτό εστιατόρια και ξενοδοχεία έχουν στάθμιση περίπου 18% στο καλάθι, έναντι περίπου 12% στη ζώνη του ευρώ.
• Οι υπηρεσίες και τα ενοίκια εξηγούν το χάσμα με την ευρωζώνη· τον Αύγουστο του 2026 τα τρόφιμα βρίσκονταν κάτω από αυτήν.
• Το πετρέλαιο θέρμανσης κάνει την Ελλάδα πιο εκτεθειμένη στις πετρελαϊκές κρίσεις παρά στις κρίσεις του φυσικού αερίου.
• Παρά τις πρόσφατες χρονιές πάνω από τον μέσο όρο, οι ελληνικές τιμές αυξήθηκαν λιγότερο από εκείνες της ευρωζώνης από το 2019 έως το 2025.
• Συγκρίνετε ΕνΔΤΚ με ΕνΔΤΚ: οι ελληνικοί τίτλοι ειδήσεων συνήθως αναφέρουν τον εθνικό ΔΤΚ.

Μπορείτε να παρακολουθείτε τον τρέχοντα αριθμό στη σελίδα του πληθωρισμού στην Ελλάδα και την πλήρη κατάταξη στην προβολή σύγκρισης.

Στοιχεία: Eurostat (ΕνΔΤΚ, σταθμίσεις, ανεργία) και ΕΛΣΤΑΤ (εθνικός ΔΤΚ), τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα έως τον Αύγουστο του 2026. Το euroflation είναι ανεξάρτητος δείκτης παρακολούθησης και δεν συνδέεται με την ΕΚΤ, τη Eurostat ή την ΕΕ. Τίποτα εδώ δεν αποτελεί οικονομική συμβουλή.